Eğitimciler, Ankara İl Millî Eğitim Müdürlüğü tarafından 2026-2027 eğitim öğretim yılı birinci dönemi için hazırlanan ve Millî Eğitim Bakanlığı’nın (MEB) Ortak Yazılı Sınav Sistemi’ne (OYSS) yüklenen 9. sınıf İngilizce dersi sınav senaryoları ile okullarda kullanılan resmi ders kitabı arasında ciddi bir uyumsuzluk bulunduğunu dile getirdi.
MEB’in 9. sınıflar için önerdiği ‘Waymark’ başlıklı İngilizce ders kitabına karşılık, sisteme entegre edilen sınav senaryolarındaki “Revision 1” ve “Revision 2” başlıklı bölümlerin bu kitapla örtüşmediğini belirten eğitimciler, söz konusu içeriklerin hazırlık sınıflarında kullanılan ‘Uptone’ isimli kitapla benzerlik gösterdiğini ifade etti. Bu konu hakkında Cumhuriyet’e görüş bildiren Eğitim Sen Ankara 1 Nolu Şube Sekreteri Sibel Gökçe Evci, “Bu durum, derslerini Bakanlığın belirlediği kaynak üzerinden yürüten öğretmenleri ve sınava hazırlanan öğrencileri belirsizlikle karşı karşıya bırakmaktadır. Ayrıca uyumsuzluğun doğrudan OYSS’ye yüklenen senaryolarda yer alması, bu içeriklerin sınavlara etkisi olabileceği endişesini artırmaktadır” şeklinde konuştu.
‘CİDDİ SORUNLAR DOĞURABİLECEK NİTELİKTE’
Mevzuat açısından konuyu ele alan Evci, “9 Eylül 2023 tarihli ve 32304 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Ölçme ve Değerlendirme Yönetmeliği, öğrencilerin başarısını öğretim programındaki kazanımlar temel alınarak belirlemeyi öngörmekte; ölçme ve değerlendirme araçlarının geçerli, güvenilir ve tarafsız olmasını şart koşmaktadır. Yönetmeliğin 4. ve 5. maddelerinde belirtilen ilkeler doğrultusunda sınavların öğrencilerin öğretim programında belirtilen kazanım ve becerileri edinme düzeylerini ölçmesi gerekmektedir.
Ortak yazılı sınav sorularının da konu-soru dağılım tablolarına uygun şekilde hazırlanması esastır. Anayasa’nın 42. maddesiyle güvence altına alınan eğitim hakkı ile 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu’nda yer alan fırsat eşitliği ilkesi de öğrencilerin adil ve nesnel koşullarda değerlendirilmesi bakımından önemlidir. Bu çerçevede, sınav senaryolarının öğrencilerin öğretim programıyla uyuşmayan içerikler üzerinden hazırlanması, ölçme ve değerlendirmenin kapsam geçerliliği, eşitlik ve nesnellik ilkeleri açısından ciddi sorunlar yaratabilecek niteliktedir” dedi.
‘SORUMLU TUTULMASI KABUL EDİLEMEZ’
Bakanlığın belirlediği ders kitabı ile ortak sınav senaryoları arasında tutarlılık bulunmasının eğitim sürecinin temel gerekliliklerinden biri olduğunu hatırlatan Evci, “Öğretmenlerden resmi ders kitabını esas almaları beklenirken farklı içeriklere dayanan sınav senaryolarının sisteme yüklenmesi, ölçme ve değerlendirme süreçlerinin nasıl planlandığına dair soru işaretleri doğurmaktadır. Yaşanan sorun yalnızca teknik bir uyumsuzluk olarak görülmemelidir. Ölçme ve değerlendirme süreçlerinin giderek merkezileştirilmesi, öğretmenlerin mesleki bilgi ve deneyimlerinin yeterince dikkate alınmaması gibi etkenler benzer sorunların ortaya çıkmasına zemin hazırlamaktadır.
Öğrencilerinin öğrenme seviyelerini, ihtiyaçlarını ve sınıf koşullarını en iyi bilen öğretmenlerin bu süreçlerdeki mesleki yetkinlikleri dikkate alınmalıdır. Öğrencilerin kendilerine öğretilmeyen veya öğretim programlarında yer almayan içeriklerden sorumlu tutulması kabul edilemez. Öğretmenler de merkezi olarak oluşturulan sınav senaryolarındaki olası hataların sonuçlarıyla ek iş yüküyle karşılaşmamalıdır” ifadelerini kullandı.
‘SISTEMI OLUŞTURANLARIN SORUMLULUĞU’
Evci son olarak şunları belirtti: “Ankara İl Millî Eğitim Müdürlüğü, OYSS’ye yüklenen 9. sınıf İngilizce sınav senaryolarını resmi öğretim programı ve ders kitabıyla karşılaştırarak incelemeli; tespit edilen uyumsuzlukları sınavlar uygulanmadan düzeltmeli ve öğretmenleri açıkça bilgilendirmelidir. Ölçme ve değerlendirme işlemleri, öğrencilerin öğrenme düzeylerini belirlemek ile öğrenme süreçlerini desteklemek amacıyla gerçekleştirilmelidir. Merkezi olarak hazırlanan sınav içeriklerinin doğruluğunu sağlamak ile öğretim programlarıyla uyumunu temin etmek bu sistemi oluşturan eğitim yönetiminin sorumluluğudur.”